4 Sayısının Özellikleri

Simgecilik

• Kutsal Üçlü’nün sadece, tek bir varlık halinde birliğini simgelemektedir. Bu anlamıyla, 4 sayısı, aileyi simgelemekte ve bu şekilde, 1 sayısının diğer bir sureti olarak görülmektedir.

Şekil.1: 4 sayısının simgelediği, dört kişilik bir aile.

• Birliğin basit bir yansıması olarak, kurumun ve mükemmel uyumun sayısıdır.

  • Eski Yunan mitolojisinde, işleyen yasa, koruma ve adaletin hakimi, yaratılan her şeyin kurucusu olan, Jüpiter’in sayısıdır.

Şekil.2: Gök gürültüsü yıldırımının, kartalın ve ( Zeus’u ifade eden Yunancadaki z harfi olan ) zeta harfinin sanatsal temsili olarak, biçimlendirilmiş dört sayısı olarak tanımlanan Jüpiter’in gök bilimsel simgesi.

• Bütünlüğün simgesi olduğundan, gizemlerde, yeni ustalaşanlar tarafından ( inisiyeler ) tarafından, bütün nesnelerin kökü olarak kabul edilmektedir.

• Pisagorculara göre, iki ile ikinin toplamı olan, çifte ikiliğin ve evrensel ölçünün sayısıdır.

• Aziz Jerome’ye göre, vahiy hissinin, istikrarın simgesidir.

• Aziz Ambroise, 4 sayısını, şanssız bir sayı olarak görmektedir.

• Simgesel olarak, kare ya da çarmıh ile gösterilmektedir.

Resim.3: Dört sayısını simgesel olarak gösteren, çarmıh ve kare desenli havuz

• Kızılderililer için, bu sayı, mükemmelliktir: dualar, 4 kez tekrarlanır; dansların, dört temposu vardır; savaşçılar, düşmanlarına akın yapmadan önce, dört kez ara verirler.

• Kitabı Mukaddes’e göre, Yer’i, ya da karasal olanı, yaratılanlar ile vahyedilenlerin bütünlüğünü simgelemektedir.

• Varlıkların madde halinde vücut bulmasını simgeler.

• Anatomik nedenlerle, dişilin ya da kadının simgesidir: kadının bedenindeki dört dudak.

• Kuvvetin sayısı olan, bu simge, çoğunlukla, kollar üzerinde yeniden oluşturulur.

• Dengenin sayısıdır.

• Japonya’da, dört sayısı, aksilik getirmektedir. Aynı sözcük, “ölüm” anlamına da geldiğinden, onu telaffuz etmekten kaçınırlar.

Kitabı Mukaddes

  • Yeni Ahit’in 4 yazarı: Matta, Markos, Luka ve Yuhanna.
  • Mezarda, 4 gün geçiren Lazarus’u, Hazreti İsa diriltti. (Kitabı Mukaddes, Yuhanna 11:17)
  • Vahiy Kitabındaki, 4 at rengi ve 4 büyük lanet getiren dört şövalye (Vahiy Kitabı 6:2-8).

Resim.4: Rus ressam Viktor Mihayloviç Vasnetsov’un, 1887 yılında yaptığı, “Mahşerin Dört Atlısı” ( sırasıyla, fetih, savaş, kıtlık, ölümü temsil ettiği görülen ) tablosu. Hazreti İsa’yı temsil eden kuzu, tepede görülebilir. Kitabı Mukaddes’in Vahiy Bölümü’nde değinilen bu sahnede, kuzu olarak gösterilen Hazreti İsa, Tanrı’nın sağ elindeki kitapta bulunan 7 mühürden, 4 tanesini açarak, dört varlığı, sırasıyla, beyaz, kırmızı, siyah ve uçuk renkli atları üstünde çıkmaya davet etmektedir.

  • Dünyanın 4 köşesinde duran 4 yıkıcı melek (Vahiy Kitabı 7:1).

Resim.5: Dünyanın 4 köşesinde duran dört yıkıcı melek. Bu melekler, kötülük getiren rüzgarlarını, esmemeleri için tutmaktadırlar.

  • Kutsal Kudüs’ün 4 duvarı (Vahiy Kitabı 21:16)
  • Tanrı’nın tahtının önündeki dört yaratık (Vahiy Kitabı 4:7-8)
  • Yahudiler, melek dünyasını, dört baş meleğin yönettiğini biliyordu.
  • Ezekiel’in rüyasındaki 4 canlı yaratık (Ezekiel 1:5)

Resim.6: Ezekiel’in Rüyası; İtalyan ressam Raffaello Sanzio (1483-1520); 1518; ahşap üzerine yağlı boya; Pitti Sarayı, Floransa. Dört sayısının simgeciliğinin önemli bir temsili; sonradan, Vahiy kitabındaki dört hayvan olarak Yeni Ahit’te yeniden oluşturulan Ezekiel’in rüyasındaki dört kanatlı hayvanlı dört İncil yazarının tasviridir. Dört hayvan ile temsil edilen İncil yazarları şunlardır: Matta (kanatlı adam), Markos (aslan), Luka (öküz), Yuhanna (kartal).

  • 12 İsrail kabilesinin dört kampı: Yahuda, Ruben, Efrayim, Dan ( Çölde Sayım 2 )
  • Tanrı, çocuk olan, Hazreti İsmail’e, dört kez seslendi. (1. Samuel 3:1-11)
  • Hazreti Zekeriyâ’nın 4 tane 2 tekerlekli savaş arabası. (Zekeriya 6:1)
  • Cennetin 4 nehri (Yaratılış 2:10-14; 4 türden ırmaklarının olduğu belirtilen Kuran, Muhammed suresi, 15. ayet)

Genel

  • Birkaç önemli gerçek, 4 sayısının, İsa’nın haçını çağrıştırmasını sağlamaktadır: haçın dört bölümü; İsa’nın haçının ve Nuh’un gemisinin yapımında kullanılan dört çeşit ağaç; Anne Catherine Emmerich’in rüyalarına göre, palmiye ağacı, zeytin ağacı, sedir ağacı ve servi ağacı; İtalyan şair ve yazar Maria Valtorta’nın düşlerine göre, Kudüs yakınındaki Golgotha (Kalvari) tepesinde, İsa’yı çarmıha geren dört Romalı cellat; haça oyulmuş “I.N.R.I.”nın dört harfi. Bu son yazıya ilişkin, Hıristiyanlar, onu, “Yahudilerin Kralı Nasıralı İsa” anlamındaki, “Iesus Nazarenus Rex Iudaeorum” olarak yorumlamıştır. Ezoteristler, ona, başka bir anlam atfetmektedirler: “Doğa, Ateş ile Yenilenecektir.” anlamındaki “Igne Natura Renovatur Integra”.
  • Levi Dowling’in yazdığı Kova Çağı İncili’ne göre, Hazreti İsa, Hinduizmin eski kutsal metinleri Vedalar hakkında eğitim aldığı ve Brahma rahiplerinin ile beraber öğrenim gördüğü, Hindistan’ın Puri şehrindeki Jagannath Tapınağı’nda, 4 yıl kalmıştır.
  • Mary Agreda’nın görüntülerine göre, Hazreti Meryem ile Hazreti Yusuf’un, Nasıra’ya dönüşü, 4 gün sürmüş ve ondan sonra, Hazreti Meryem, Hazreti Zekeriya’nın eşi Elizabet’in yanında, üç ay kalmıştır.
  • Her biri, üçlü topluluğa sahip olmakla birlikte, İsrail’in kabilelerinin, dört belirtkesi vardır: aslan ( Judah ), adam ( Reuben ), boğa ( Ephraim ) ve kartal ( Dan ).
  • Yahudilerin sürekli tapındığı tek tanrı olan, Yahve’yi oluşturan İbranice 4 harf şöyledir: YHWH.
  • Bosna Hersek’in Hersek Bölgesi’nin Medjugorje kasabasının 6 Katolik yerlisine göründüğü bildirilen Kutsal Bakire Meryem’in hayaletinin verdiği mesaja göre, insanın kendisiyle ve Tanrı’ya huzura kavuşması için gerekli dört unsur şunlardır: inanmak, dua etmek, oruç tutmak ve günah çıkarmaya gitmek.
  • Vedalardaki bilgilerin tamamının yer aldığı şu temel derlemelerin ( Hindistan’daki Brahma rahiplerinin kutsal kitapları ) sayısı dörttür: Rig-Veda, Sama-Veda, Yajur-Veda ve Atharva-Veda.
  • Evrendeki kozmik çarkın, dört ışını bulunmaktadır.
  • Çeşitli mitolojilere ( Örneğin, Çin ve Maya mitolojileri ) göre, evreni, dört sütun atakta tutar.
  • ‘Tibetlilerin dört çakra kuramı’na göre, ayrıca, tekerlek (çark), Lotus veya ‘hassas enerji merkezi’ de denmekte olan ve ‘puruşa’nın (purusha: ruh) oturduğu dört yeri açıklayan Hindu kutsal metni Brahma Upanişadı’ndaki en eski öğretilerle bağdaşan, dört çakra bulunmaktadır: göbek, kalp, gırtlak ve kafa.
  • Bel kemiğinin altında bulunan Muladhara çakrasını simgesinin merkezindeki sarı kare lotus çiçeğinin köşesinde, dört kırmızı taç yaprak vardır.
  • Ölü Deniz Parşömenleri olarak da bilinen, Kumran Yazıtları’na göre, İsrailliler, Kızıl Deniz’e vardıklarında, dört topluluğa ayrıldılar: Bir topluluk, “Denize atlayalım” derken, diğeri, “Mısır’a dönelim”, diye konuştu; üçüncüsü, “Dövüşelim”; son topluluk ise, “Onlara karşı, sesimizi yükseltelim”, diye açıkladı.
  • Kabala, hayat ağacını oluşturan “10 Sefirot”un bulunduğu şu dört dünyayı ayırt etmektedir: ortaya çıkma dünyası ‘Atziluth’; yaradılış dünyası ‘Briah’; biçimlenme dünyası ‘Yetzirah’; eylem dünyası Asian ( Kitabı Mukaddes, Yeşaya 43:7 ).
  • Budizm, kurucusu Sakyamuni’nin öğrettiği şu dört gerçek üzerine kuruludur: doğumda, yaşlılıkta, hastalıkta, bağlılıkta, vb. bulunan acı olan “Kou”; kökeni, varoluş, hazlar, kuvvet arzusu olan tüm varlıkların paylaştıkları “Tou”; insanın, arzunun imhasıyla ile özgürleştirilme ihtiyacı olan “Mou”; Bu özgürleşmeye, 8 alakalı asil yolla ulaşılması olan “Tau”.
  • Buda, Hindistan’da, ‘Dört Kapı’ ile simgelenen şu dört yere yolculuk etmiştir: Bihar eyaleti, Nalanda ilçesi, Rajgin şehri; Uttar Pradeş eyaleti, Savatthi şehri; Bihar eyaleti, Basrah şehri civarı, Beluva köyü; Uttar Pradeş eyaleti, Kuşinagar kasabası.
  • Gül-Haç tarikatının ve simyacıların slogan dörtlüsü şöyledir: bilmek, çalışmak, cesaret etmek, gizlemek.
  • Kur’an, çok eşliliğe izin verir ve böylece, bir erkeğin, dört kadına kadar birlikteliğine olanak sağlar (Nisa Suresi: http://kuran.diyanet.gov.tr/Kuran.aspx#4:3).
  • Mısır isfenksi, şu dörtlüden oluşur: baş, gövde, pençe ve kanat.
  • Pisagorculara göre, sayıların evrensel dilinde, merkezde bulunan ( tanrı Hermes’in kutsal sayısı ) dört sayısına kadar tüm rakamların toplamı (4+3+2+1), şaşmaz mantığın işareti olan, 10 sayısına, yani tüm tanrısallık, hayat ve ölüm ilkelerini temsil eden ‘tetraktis’e eşittir.
  • Çeşitli yapılarda kullanılan bakışım (simetri) sayısıdır ve bunlardan biri, düzen ve disiplin etkisi ortaya çıkaran “Mandala”dır.
  • Dört sayısı, tıbbın babası olarak anılan hekim Hipokrat’a göre, insanın biyolojik hayatını [ ‘ insan bedeni; hava, toprak, ateş ve sudan oluşur. ‘ belitiyle, Hipokrat, onun, kan (hava), balgam (su), sarı safra (ateş) ve siyah safradan (toprak) meydana geldiğini ve bu sıvıların uygun oranlarda ve iyice birbiriyle karışması ile, insanın, sağlıklı olduğunu; aksi halde, ağrı çektiğini ifade etmektedir ] ; psikiyatrist Carl G. Jung’ a göre ise, şu dört davranış, bilimsel (psikolojik) işlev ile insanın ruhunu yönetmektedir: düşünce, sezgi, his ve duyarlılık.
  • Organik kimyanın dört temel parçası şunlardır: karbon, hidrojen, oksijen ve azot.
  • Yerin dört ana yönü veya doğrultusu şunlardır: Kuzey, Güney, Doğu ve Batı.
  • Maddenin dört hali şunlardır: katı, sıvı, gaz ve plazma (ateş).
  • Ay’ın dört evresi şunlardır: Ay’ın arka yüzünün aydınlandığı Yeni Ay (Ayça, Hilal); Ay’ın, Yeni Ay evresine göre, Dünya’nın zıt yönünde bulunduğu ve Ay’ın tüm güneş alan kısmının görüldüğü Dolunay; Ay’ın, Güneş-Dünya doğrultusuna, 90° açıyla konumlandığı ve ışık alan yarısının aydınlık, diğer yarısının karanlık göründüğü İlk Dördün ve Üçüncü Dördün evreleri.
  • İnsanın, 4 uzvu (iki kol, iki bacak); insan kalbinin ise, şu içi boş dört odacığı vardır: sağ kulakçık (atrium dexter); sol kulakçık (atrium sinister); sağ karıncık (ventriculus dexter); sol karıncık (ventriculus sinister)
  • Bilinen dört fiziksel kuvvet şunlardır: çekirdek kuvveti, ışın kuvveti, elektromanyetik kuvvet ve yerçekimi kuvveti.
  • Dört kan grubu şunlardır: 0, A, B ve AB.
  • Dört sayısı ile ardışık kat sayıları, peş peşe iki tek sayının toplamıyla (1×4 durumunda, 1+3=4; 2×4=8 durumunda, 3+5=8; 3×4=12 durumunda ise, 5+7=12 olur) ya da çift sayıların, kendileriyle toplanmasıyla (2+2=4; 4+4=8; 6+6=12) oluşturulurlar.
  • 1968 yılında basılan “Superior Mathematical Puzzle” kitabında, Amerikalı mühendis Howard Dinesman, sütunlarındaki, satırlarındaki ve çapraz dizilen sayılarının toplamı, 264’ü veren; satırlarındaki ve sütunlarındaki rakamların ilk ve ikinci hanelerinin toplamı, 24 olan ve tepetaklak halde de, aynı sonuçlara ulaştıran, 4 haneli (kenarlarında dört sayı bulunan) şu sihirli kareleri göstermektedir:
99 81 16 68
18 66 91 89
61 19 88 96
86 98 69 11
89 68 96 11
91 16 88 69
18 99 61 86
66 81 19 98
  • Dördüncü evlilik yıldönümü hediyeleri şunlardır: geleneksel olarak, ABD’de, keten ve ipek; Birleşik Krallık’ta ise, meyve ve çiçektir. Chicago Halk Kütüphanesi kütüphanecilerinin, onun için tavsiye ettiği çağdaş hediye ise, elektrikli ev aletleridir.

Çıkma

Türk Mitolojisi

  • İslam dininin Sünnilik kolunun dört ana mezhebi: Hanefi, Şafii, Maliki, Hanbeli.
  • Allah’a ulaşmanın dört yolu: Allah’ı bilmek (marifet), İslam hukuku (şeriat), gerçeklik (hakikat), tarikat (Evliyanın rehberliğinde Allah’a giden yol).
  • Ahilik teşkilatındaki bireylerin dört davranış ilkesi: güçlüyken affetme, öfkeliyken yumuşak davranabilme, düşmanına dahi iyilik yapabilme, muhtaçken bile elindekileri başkalarıyla paylaşabilme.
  • Dört ana yönle ilişkili olan, cennetteki dört ırmak.
  • Divan edebiyatında, sevgili ve aşığın bazı özelliklerinin yanında, dünyaya ya da evrene atıfta bulunan dört unsur: toprak, hava, su ve ateş.
  • Yukarıda belirtilen Allah’a ulaşmanın dört yolunu ifade eden, Bektaşilerin dört kapı selamı.
  • Bektaşi giyiminde, dört kutsal kitaba, dört büyük meleğe ve dört unsura işaret eden, kuşağı, dört köşeli bağlama geleneği.
  • Bektaşilikte, dört ana yön kavramını gösteren ve evrenin dört yanını denetleyen dört direk (kutup). Bektaşilikteki bilgi ve olgunluğa erişen insanlara kutup denilmesi de, bu konuyla ilişkilidir.
  • Osmanlı döneminde, yemin yerine kullanılan şu ifade: “dört kitap hakkı içün”.
  • Osmanlı dönemindeki şu mükemmellik ve tamlık (eksiksiz olma) ifadeleri: “dört üstüne” ya da “dört üstüne dört”.
  • Osmanlı döneminde, zorluğa veya umutsuzluğa düşmenin şu ifadesi: “dört yanı Deniz kesilmek”.

Metafizik

  • Dört rakamı, Talmud’a, Dogonlara ve Bambaralara göre, etkin ve eril olan “Göğe” göre, dişil ve edilgin olan “Yer”i temsil eder.
  • Dogonlara göre, üç, manevi Göğün, dört ise, Yer’in rakamıdır. Bu iki rakamın birleşmesi ile oluşan 7 sayısı; Dogonlara göre, Dünya’nın oluşmasını; Dogonların komşusu Bambaralara göre ise, alemimizin ve Dünya’nın yaradılışını ifade eder.
  • Bambaralara geleneğine göre, yaradılış sürecini başlatan eril ve etkin tezahürler ötesi alemin, dört sayısı ile simgelenen dişil ve edilgin tezahür etmiş alemle birleşmesiyle nesnelerin yaradılışı gerçekleşir.
  • Tezahür alemi ifade edilirken, pek çok gelenekte ( Mısır, Maya ,Türk), dört yön, dört köşe, dört bucak gibi tabirlerden yararlanılmaktadır.
  • Eski Türk ve Maya geleneklerinde, dört yön, dört rengi göstermektedir.
  • Bazılarına göre, Mısır’daki Gize piramitlerinin tabanınının dört kenarı, yeryüzünü; üç piramidin üç tepesi ise, göğü, yani tezahür ötesi alemi belirtmektedir.
  • Pek çok tek tanrılı dinde, dört baş melek inancı; bir çok gelenekte ( Hindu, Maya, Eski Mısır) ise,  dört ana cin inancı vardır.
  • Birçok gelenekte, cennetten, dört ırmağın çıktığı kabul edilir.
  • Aztek geleneğinde, manevi gök katlarında, dört rüzgar eser.
  • Çin geleneğinde, yeryüzünü gösteren dört dağ vardır.

Ezoterik yönden, dört sayısının anlamları şöyledir:

  1. Dört rakamı, dört yön, dört köşe anlamlarında veya kare, haç şekillerinde temsil edildiğinde, Yer’i, yani üç boyutlu alemi ifade eder. Haçın merkezi ise, bu merkezden geçen eksenin yansıması olarak, dikeyliği, manevi göğü ve tezahür ötesi alemi göstermektedir.
  2. Dört melekle ya da dört simgesel varlıkla (arslan, boğa, kartal, vb.) ilgili geleneklerde, Yüksek İdare Mekanizması’nın, Yer’i idare eden dört işlevini belirtir.
  3. Dört rakamı, dört ırmağın geçtiği geleneklerde, dört büyük etki kuşağını gösterir.
  4. Maya tabletlerinden yola çıkan James Churchward’a göre, kayıp Mu kıtası uygarlığında, dört rakamı, gamalı haç (swastika) ile gösterilen dört evrensel gücü temsil ediyordu. Churchward’a göre, bir Naga-Maya tabletinde, dört rakamına şöyle değinilmektedir:

Başlangıçta, kaos, karanlık vardı ve ses yoktu. Yaratıcı, dört büyük güce, yaradılış için, alemlerde, yasa ve düzenin gerçekleştirilmesini emretti. Böylece, evrenin yaradılışı, O’nun buyruğuyla, kutsal dörtlü tarafından sağlandı.

 

Swastika (gamalı haç) simgesi

Churchward’ın değinmediği bu dört güç, Ergün Arıkdal’a göre, şunlardır: ruh, madde, zaman ve yaşam. Bazısına göre, gamalı haç simgesinde, dikey olanın tesiriyle, yatay olanın meydana getirilmesi söz konusudur, yani tezahür ötesi alem, üç boyutlu (tezahür) alemi meydana getirmektedir.

Cherokee Kızılderili Kabilesinin “Dünyanın Yaradılışı” Efsanesi

  • Başlangıçta, dört kutsal yönün tepelerine birer deri iple sıkıştırılmış bir şekilde asılı duran Dünya, büyük bir ada gibi sular üzerinde yüzüyordu. İpler, sert kaya billurundan oluşan gökyüzünün tavanına bağlanmıştı.
  • Gökkuşağının üzerinde sıkış sıkış yaşayan canlılar, sularla kaplı Dünya’ya su böceğini gönderdiler. Onun dalarak dipten çıkardığı çamur, gizemli bir şekilde dört yöne sıçradı ve yaşamakta olduğumuz bu adayı, dünyayı oluşturdu. Daha sonra, Ulu Güç, dünyayı sicimlerle gökyüzünün tavanına sıkıca bağladı.

 

 

Kaynaklar:

  1. http://www.ridingthebeast.com/numbers/nu4.php
  2. Çoruhlu, Y., Türk Mitolojisinin Ana Hatları, s. 221-222, Kabalcı Yayınevi, 2000

Çeviren: Yalçın Ceylanoğlu

HER HAKKI MAHFUZDUR.

Evernote her şeyi hatırlamanıza ve çaba sarf etmeden düzenli olmanıza yardımcı olur. Evernote’u İndirin.
Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s